2 Φεβρουαρίου 2019

Τα πρώτα βήματα του Χριστού


Επί τη ευκαιρία της Υπαπαντής του Χριστού παρουσιάζουμε τρεις σπάνιες αγιογραφίες που παρουσιάζουν τον Χριστό σε νεαρή ηλικία.  
Η αγιογραφία «Τα πρώτα βήματα του Χριστού»   απεικονίζει την Παναγία να   βοηθά τον Χριστό  να κάνει τα πρώτα του βήματα  Χρονολογείται στα τέλη του 16ου αιώνα   και βρίσκεται στη  Μονή Λειμώνος στην Λέσβο.


Στην έκθεση αγιογραφιών που υπάρχει στην «ΕΣΤΙΑ ΝΕΑΣ ΣΜΥΡΝΗΣ» υπάρχει  η σπάνια αγιογραφία που δείχνει την Παναγία να μαθαίνει γράμματα στον Χριστό.
Στην εκκλησία της Παναγίας του Άρακα στα Λαγουδερά της Επαρχίας Λευκωσίας η Παναγία κρατά στην αγκαλιά της τον Χριστό, ο οποίος φοράει σκουλαρίκι. Χρονολογείται στα τέλη του 12ου αιώνα.
Το   σκουλαρίκι  ονομαζόταν αρχικά σχολαρίκιον  από τη λέξη «σχολή». Το φορούσαν την Βυζαντινή εποχή  οι μαθητές της Στρατιωτικής Σχολής Κωνσταντινουπόλεως, προκειμένου να ξεχωρίζουν, αφού προορίζονταν για μέλη της αυτοκρατορικής.

 
Σε παλαιότερες εποχές σκουλαρίκι φορούσαν οι μοναχογιοί και μοναχοπαίδια μιας οικογένειας για να έχουν  ιδιαίτερη προσοχή από τους χωριανούς, αφού  έτσι μάθαιναν ότι το παιδί αυτό δεν είχε αδέρφια και είχε ανάγκη από περισσότερη φροντίδα. Όταν το παιδί παντρεύονταν αφαιρούσε και το σκουλαρίκι.
Στη συγκεκριμένη εικόνα ο Χριστός φέρει σκουλαρίκι, αφού ήταν το μοναχοπαίδι και ο μοναχογιός της Παναγίας.
Στρατῆς Γιαννῖκος 




12 Ιανουαρίου 2019

Κεφαλληνίας Άγγελος


                                                                       


«Είκοσι χρονών κοπέλα ήμουν όταν έγινε ο πόλεμος του ‘40».  Έτσι άρχιζε τη διήγησή της η γιαγιά Μαρίκα, όταν την καλούσαν κάθε  Οκτώβρη στο νηπιαγωγείο της Ελένης. Η γιαγιά Μαρίκα ήταν το τιμώμενο πρόσωπο της  28ης Οκτωβρίου στο 5ο Νηπιαγωγείο Κερατσινίου. Ήταν η συνάντηση των παιδιών με την Ιστορία. Οι ερωτήσεις βροχή:


_Γιαγιά, πώς ήταν τα χρόνια της Κατοχής;
_  Γιαγιά, υπήρχε ο ήλιος και τα λουλούδια;

Κι η γιαγιά έπαιρνε αφορμή και μίλαγε  για τα χρόνια του πολέμου, για τα χρόνια που τα παιδιά δεν χαίρονταν, την εποχή που το χαμόγελο έσβηνε από τα χείλη τους. Κι η γιαγιά τους μίλαγε για την Ειρήνη και τους έδινε την πιο καλή ευχή της: «Ειρήνη! Ποτέ πια  πόλεμος!».  Θυμόταν τα ιταλικά  αεροπλάνα να πετούν πάνω από την Κεφαλονιά και τον κόσμο να αγωνιά και να προσεύχεται στον Άγιο Γεράσιμο.
«Παιδιά πιστεύεται στο θαύμα;» Η διήγηση συνεχιζόταν, το θαύμα γινόταν, ο ουρανός γέμιζε ξαφνικά σύννεφα, τα εχθρικά αεροπλάνα σκόρπιζαν.
«Αχ, αυτά τα σύννεφα που θυμίζουν τον πόλεμο! Ειρήνη παιδιά μου να εύχεστε και να προσεύχεστε στον Άγιο!». Ήταν από τότες που τα παιδιά σαν  έβλεπαν συννεφιασμένο τον ουρανό ενθουσιασμένα φώναζαν: «Το θαύμα το θαύμα του Άγιου Γεράσιμου!»

Η γιαγιά Μαρίκα δεν θα ξανάρθει στο σχολειό.  Στα 99 της χρόνια πέταξε,  έφυγε ψηλά!  Κάθε που θα ‘χει συννεφιά θα ξέρουμε πως θα βρίσκεται ένας δικός μας άνθρωπος,  ψηλά στον ουρανό, να μας φυλάει. Και τα σύννεφα θα παίρνουνε τη μορφή της: Μειλίχια, αγγελική, με ξέπλεκα ανακατωμένα τα μαλλιά, όπως τότε που είκοσι χρονών κοπέλα γυρνούσε ανέμελη στις παραλίες της Κεφαλονιάς.

Έτσι θα τη θυμόμαστε τη γιαγιά Μαρίκα. Με το τελευταίο τραγούδι της λίγο πριν φύγει: «Άστα τα μαλλάκια σου ανακατωμένα». Έτσι κι η γιαγιά θα ανεμίζει στους ουρανούς, θα ανεμίζουν κι οι θύμησές μας για έναν επίγειο  άγγελο που είχαμε την τύχη να συναντήσουμε.
                                                              Στρατῆς Γιαννῖκος


2 Ιανουαρίου 2019

Οι Νικηφόρες Ζωγραφιές


Στρατῆς Γιαννῖκος

Ζωγραφιά των Θεοφανείων από τον 
προ τετραετίας μαθητή μου Νικηφόρο
_      Στρατή  μου  καταργούνε τις εικόνες !
Αυτό το «Στρατή μου» ήταν που με ταρακούνησε ! Αυτό το «μου» δεν ήταν παράκλησης, υποταγής, θαυμασμού. Με έβαζε να σκεφτώ παραπέρα. Να εντρυφήσω στην αγωνία, στο παράπονο, στη διεκδίκηση του δίκιου. Δεν ήταν το  «μου»  της οικειότητας που παρακάμπτει την ιεραρχία. Ήταν το «μου» της συγκατάβασης στις αγωνίες και στους πόθους της κοινότητας που βρίσκεται σε κίνδυνο. Μα για ποια  κοινότητα μιλάμε άραγε στη σημερινή εποχή; Ποιος νοιάζεται,  για ποιον νοιάζεται, όταν το αιμοβόρο «εγώ» κουμαντάρει τα θέλω και τις πράξεις των ανθρώπων;
Κάθε εποχή έχει τα πάνω  της και τα κάτω της. Κάθε εποχή έχει τις επικύψεις και τις αντιστάσεις της. Οι επικύψεις βαθαίνουν το σκοτάδι, οι αντιστάσεις φεγγοβολούν και σκορπίζουν τον ζόφο του ερέβους. Κι  η Αγγελική  πίστευε στην κοινότητα κι αγωνιούσε:
_ Στρατή  μου  καταργούνε τις εικόνες! Θρησκευτικά σύμβολα δεν θα επιτρέπονται σε δημόσια κτίρια. Αύριο θα τις αφαιρέσουν κι από τα σχολεία.
Είχε ακούσει τόσα και τόσα αυτές τις μέρες. Οι «προοδευτικοί» καταργούνε τις εικόνες από τις αίθουσες των δικαστηρίων, από τις δημόσιες υπηρεσίες, από τα νοσοκομεία, από τα σχολεία.  Οι εικόνες εξοβελίζονται στο πυρ το εξώτερον. Κανένα σημάδι δεν πρέπει να υπάρχει!
Την καθησύχασα, της χαμογέλασα:
_ Και δεν χαίρεσαι Αγγελική ; Και δεν πανηγυρίζεις; Ας είν’ καλά ο Νικηφόρος!
Παραξενεύτηκε με τα τελευταία λόγια μου. Περίμενε μια διαφορετική αντίδραση. Δεν ήξερε αν την δοκίμαζα, αν εκείνη τη στιγμή ειρωνευόμουν, αν τσιγκλούσα την πίστη της. Ξεκρέμασα  από τον τοίχο  του γραφείου μου  μια παιδική ζωγραφιά. Τα ανορθόγραφα «Θεωφάνια» του Νικηφόρου!
_ Τούτη δω την εικόνα μού τη χάρισε ο Νικηφόρος. Σε πειράζει που είναι ανορθόγραφη; Σε πειράζει που είναι παιδική; Ποια νομίζεις  έχει μεγαλύτερη συναισθηματική αξία. Μια εικόνα, αναπαραγμένη φωτογραφία σε χιλιάδες αντίτυπα ή μια ανορθόγραφη εικόνα ζωγραφισμένη από τα χέρια  ενός παιδιού;
_ Οι ανορθογραφίες των μεγάλων με ενοχλούν, μού απαντά. Τούτη εδώ είναι ζωγραφισμένη με την ψυχή ενός παιδιού.
_ Οι ανορθογραφίες Αγγελική, δεν μπορούν να σβήσουν την ψυχή ενός παιδιού. Κι αν ο «νόμος» ξηλώσει τις εικόνες από τα γραφεία, από τα σχολεία και τα δικαστήρια, δεν θα μπορέσει ποτέ να τις ξεριζώσει από την ψυχή μας.
_ Η ψυχή μας;
_Ναι η ψυχή των παιδιών θα φωτίζει τους τοίχους των τάξεων με Νικηφόρες παραστάσεις του βαπτιζόμενου Χριστού. Η κτίση θα είναι πιότερο από ποτέ φωτεινή. Ο Ιορδάνης θα είναι καταγάλανος. Ο Ιωάννης ταπεινός. Οι άγγελοι με προτεταμένα  τα χέρια θα προσφέρουν τις υπηρεσίες τους στον Χριστό. Το Άγιο Πνεύμα εν είδη περιστεράς θα βεβαιώνει του Λόγου το Αληθές. Κι ο Θεός,  ο Μέγας  Πατέρας  θα μάς κοιτά, από ψηλά,  γελώντας: «Ιδού Νικηφόρε, ο  Υιός  μου ο αγαπητός, εν ώ ευδόκησα».
Η Αγγελική ησύχασε. Τώρα γνώριζε πως οι εικόνες των παιδιών ζωντανεύουν το θαύμα Του. Τώρα γνώριζε πως ο Θεός ξεπλένει τις αμαρτίες του κόσμου, βαφτίζοντας – ζωγραφίζοντάς τες  με τον  χρωστήρα ενός παιδιού.

7 Δεκεμβρίου 2018

Ο Γεραγώτικος από τους Μεσοτοπίτες

Εστία Νέας Σμύρνης, Παρασκευή 7 Δεκεμβρίου 2018. 
Εκδήλωση  του Συλλόγου Απανταχού Μεσοτοπιτών Λέσβου 
με τίτλο "ΜΕΤΡΑΜΕ 43 ΧΡΟΝΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΧΩΡΑΜΕ..."
Οι Μεσοτοπίτες τιμούν τον τόπο τους και  το Νησί μας.

Στο βίντεο  παρουσιάζεται ο ΓΕΡΑΓΩΤΙΚΟΣ σκοπός.